Witaminy

Jeśli człowiekowi podawać tylko prawidłowe ilości tłuszczów, węglowodanów, białek, soli mineralnych i wody, to umrze z pewnością, prawdopodobnie w ciągu kilku miesięcy. Zrozumienie roli witamin ma historię długą lub krótką, w zależności od tego, jak się na to patrzy. Sama nazwa nie ma jeszcze sześćdziesięciu lat i została wymyślona w r. 1912 przez Żyda pochodzenia polskiego Kazimierza Funka. Słowo witamina, użyte dla określenia tak zwanych dodttkowych czynników pokarmowych, było połączeniem słów vital (ang. – konieczny) i amine (amina). Niezbędnymi pozostają one nadal, choć w okresie międzywojennym przekonano się, że nieliczne spośród nich są aminami. Anglicy zmienili nieco pisownię i są niedokładni w sposób mniej demonstracyjny.

Wyobrażenie o ważnych substancjach utajonych w środkach żywnościowych jest o wiele starsze. Hipokrates zalecał witaminę A, kiedy proponował leczyć kurzą ślepotę za pomocą wątroby. Indianie zalecali witaminę C, kiedy zrobili wywar z liści dla chorych na szkorbut ludzi Jacques Cartiera w Quebec. Kiedy w dwa stulecia później kapitan James Cook został wyróżniony za domaganie się soku cytrynowego dla swej załogi (wyróżnienie należało się w większym stopniu jego poprzednikom na morzu), domagał się tylko witaminy C. W tym samym osiemnastym wieku w przemysłowej Anglii bogaty w witaminy A i D tran zdobył sławę jako lekarstwo na wszystko, ponieważ wyrównywał niedobory dietetyczne. W sto lat później Japończycy zwalczali beri-beri, podając chorym jęczmień. Z początkiem bieżącego stulecia naukowcy dokonywali doniosłych doświadczeń w celu wyjaśnienia tych samych problemów i w ciągu pierwszego dziesięciolecia XX wieku rozpoczęto rozwiązywanie zagadnienia dodatkowych czynników pokarmowych. Bodźcem dla badań naukowych były niedobory żywnościowe w okresie pierwszej wojny światowej, lecz na wyniki trzeba było poczekać: czasopismo Discovery donosiło w r. 1921 o „panującym powszechnie przekonaniu, że istnieją trzy odrębne witaminy…”

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *