Proces opróżniania jest prosty i zarazem skomplikowany

Wypełnienie pęcherza wywołuje regularne fale skurczowe, ich częstość i czas trwania można określić stoperem. Fale pobudzają receptory ciśnieniowe w mięśniach ściany pęcherza, a stamtąd bodźce nerwowe biegną do rdzenia przedłużonego i do mózgu. Sygnały te wywołują tylko potrzebę opróżnienia i poza powtarzaniem się impulsów przypominających – nic się nie dzieje, dopóki nie nadarzy się okazja oddania moczu. Wtedy mózg zaczyna zwalniać różnego rodzaju automatyczne urządzenia kontrolne i pochodzące z niego impulsy nerwowe powodują rozluźnienie wewnętrznego zwieracza pęcherza oraz skurcz mięśni pęcherza, dalej zwolnienie zwieracza zewnętrznego, zatrzymanie oddechu i skurcz przepony z równoczesnym skurczem ściany brzucha, co zwiększa nacisk na pęcherz i uiatwia pozbycie się zebranego moczu.

Zawiłość systemu kontroli pozwala łatwo zrozumieć, dlaczego dziecko potrzebuje pewnego czasu, aby się wyuczyć tego aktu – większość dzieci umie już chodzić, zanim nauczy się panować nad własnym pęcherzem. Nawet dorosły posiadający tę umiejętność nie potrafi przeważnie rozpocząć równocześnie oddawania moczu i stolca, i zazwyczaj czynności te rozpoczyna na przemian, najpierw jedną potem drugą, co może być ilustracją stopnia skomplikowania ich obu.

Dodatkową ciekawostką, bardziej z punktu widzenia hydrodynamiki niż fizjologii nerwowej, jest ruch wirowy, w który zostaje wprawiony strumień moczu u mężczyzny: daje to korzyść wypływu skupionym strumieniem i ze względów higienicznych jest z pewnością lepsze niż ewentualne rozpylanie, do jakiego mogłoby dojść w przeciwnym przypadku.

Według rozpowszechnionych poglądów dorosłe kobiety nie muszą oddawać moczu równie często jak dorośli mężczyźni. Kobieta nie ma pęcherza o większej pojemności, być może ma ona tylko większą zdolność opanowania odruchów opróżniających. Cewka moczowa, przewód prowadzący z pęcherza na zewnątrz, jest u mężczyzny oczywiście dużo dłuższa niż u kobiet – około 20 cm wobec 4 cm – i męska cewka moczowa przechodzi przez gruczoł krokowy ulegający powiększeniu i mogący być źródłem dolegliwości w późniejszym okresie życia. W istocie pęcherz wykazuje nawrót do drugiego dzieciństwa: z wiekiem wzrastają trudności w trzymaniu moczu, a konieczność wstawania w środku nocy staje się dodatkowym utrapieniem dla wielu ludzi po przekroczeniu 55 roku życia. Sir George McRobert i lord Brabazon zwrócili w ostatnich latach uwagę na brak nocników w pokojach hotelowych: „ten brak w wyposażeniu sanitarnym powoduje w późnych godzinach nocnych wędrówki w ciemności po nie znanych korytarzach, wywołujące wiele niezadowolenia u osób starszych.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *