Funkcjonowanie serca

W obliczu zwiększonych wymagań serce nie tylko zwiększa szybkość uderzeń, lecz także pompuje więcej krwi przy każdym uderzeniu. Przyspieszenie pracy pociąga za sobą spadek wydajności wielu maszyn, ale wydajność serca – jego objętość skurczowa – może wzrosnąć prawie dwukrotnie w porównaniu z normalną wydajnością w spoczynku. Ze względu na zwiększenie ilości uderzeń, i równocześnie zwiększenie ilości krwi na każde uderzenie, serce potrafi pompować pięć razy więcej krwi niż w normalnych warunkach, w spoczynku. Utrzymywanie dużej wydajności przez dłuższy czas, jak w biegu długodystansowym, prowadzi do zmniejszenia się wagi serca o około 15%: im serce jest większe, tym większy ubytek. Jak można się spodziewać na podstawie osiągnięć i treningu, sportowcy mają często duże serca, jednak ich wielkość nie przekracza normy i mieści się w zwykłych granicach różnic pomiędzy ludźmi. U większości ssaków, włączając ludzi, serce waży od mniej niż 0,5°/o do 1/« całkowitej wagi ciała. U zwykłych psów serce stanowi l°/o wagi, u psów domowych 0,5%: proporcja pomiędzy wagą serca i ciała jest u człowieka bardziej zbliżona do proporcji u psa domowego. U zwykłego konia serce waży 4 kg, u słynnego konia wyścigowego Eclipse ważyło 6,3 kg.

Wbrew popularnemu przekonaniu serce nie leży w całości po lewej stronie, a dość blisko linii środkowej i jedna trzecia jego masy znajduje się po stronie prawej, zaś dwie trzecie po lewej. Płaska podstawa serca zwrócona jest ku tyłowi, a zwężony koniuszek skierowany jest ku dołowi i stronie bocznej, co można uważać za dziwoląg anatomiczny. To właśnie koniuszek leży po stronie lewej, dochodzi prawie do brodawki sutkowej: wierzchołek pulsuje przy każdym uderzeniu serca, stąd przeświadczenie o położeniu serca w tym miejscu, choć w rzeczywistości do tej okolicy dochodzi zaledwie zwężający się koniuszek. Uderzenie koniuszkowe można stwierdzić przez oglądanie i obmacywanie, u człowieka w postawie stojącej przypada ono w odległości 9 cm od linii środkowej w lewo, pomiędzy piątym i szóstym żebrem. (Jako najbliższy punkt orientacyjny mogą służyć sutki, znajdujące się pomiędzy czwartym a piątym żebrem – choć nie u każdego jednakowo.)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *